MỘT VÀI SUY NGHĨ CỦA GIỚI TRẺ TRONG VIỆC SÁNG TẠO NCKH
Người đăng tin: Test Test Ngày đăng tin: 12/06/2007 Lượt xem: 4

Trước hết, hoạt động nghiên cứu khoa học (NCKH) là tất cả các hoạt động có hệ thống liên quan chặt chẽ với nhau từ việc tích luỹ, tổng kết lý luận và thực tiễn kinh nghiệm, thí nghiệm, tìm kiếm sáng tạo, phổ biến tuyên truyền cho đến thử nghiệm ứng dụng kết quả NCKH nhằm nâng cao hiệu quả hoạt động này trong việc phục vụ nhu cầu xã hội. Từ quan niệm này cho thấy, hoạt động NCKH hàm chứa các nội dung chủ yếu là:

- Tiếp thu, kế thừa nắm bắt tri thức nhân loại đã được tích luỹ.
- Tìm tòi, phát minh sáng tạo ra cái mới.
- Ứng dụng những tri thức mới vào đời sống kinh tế, xã hội.

Giới trẻ chúng ta phải nhận thức rõ và Thống nhất các quan điểm khi bắt tay vào hoạt động sáng tạo NCKH:

- NCKH là lao động trí tuệ, nhưng có đặc điểm khác với các loại hình lao động khác, đặc biệt là lao động trong lĩnh vực sản xuất vật chất.

o C. Mác đã chỉ rõ: “Sản phẩm của lao động khoa học luôn được đánh giá kém xa so với giá trị thực tiễn của nó, bởi vì giá trị lao động sống nhằm tái tạo ra nó không thể nào so sánh được với giá trị lao động quá khứ đã sáng tạo ra nó lần đầu”. Ví dụ như: “Bất kỳ học sinh tiểu học nào cũng có thể thuộc lòng nhị thức bình phương (a + b)2 = a2 + 2ab + b2 trong vòng mười lăm phút, mà không phải quá vất vả, trong khi nhà bác học đã phải mất không biết bao nhiêu năm nghiên cứu để tìm ra nhị thức ấy”.

- Thứ hai, “tính phi kinh tế” là đặc điểm đặc thù của hoạt động NCKH. Mục đích của hoạt động NCKH là phát triển kinh tế - xã hội. Tuy nhiên, do mối quan hệ gián tiếp giữa kết quả NCKH ở một số lĩnh vực, trước hết là các lĩnh vực nghiên cứu cơ bản với quy trình sản xuất, nên ở đây, các chi phí đầu tư cho khoa học không nên đặt ra để thu hồi, không thể so sánh để thấy hiệu quả kinh tế cụ thể. Ngay cả trong các lĩnh vực nghiên cứu ứng dụng, tính mạo hiểm, phải làm đi làm lại nhiều lần của quá trình tìm kiếm, sáng tạo cũng không cho phép thu hồi các chi phí đầu tư và tính toán hiệu quả kinh tế. Ngày nay, cuộc cách mạng khoa học công nghệ đang phát triển nhanh chóng theo hướng biến khoa học thành lực lượng sản xuất trực tiếp, đặc biệt là trong một số lĩnh vực như tin học, điện tử... NCKH chính là sản xuất ra sản phẩm. Xu hướng này đang làm cho biểu hiện “phi kinh tế” của NCKH ngày càng thu hẹp dần.

Hiện nay, chúng ta nghe nhiều thông tin về các đề tài NCKH sau khi NC xong là cho vào ngăn tủ hay thư viện và hiệu quả ứng dụng rất thấp. Chúng ta phải thật sự bình tĩnh khi nhìn nhận vấn đề này, thật ra việc NCKH không nhất thiết 10 đề tài NC xong là phải áp dụng, mà có những đề tài NC sau 10 năm đến 20 năm sau hoặc nhiều hơn mới có thể áp dụng, là do phụ thuộc vào nhiều yếu tố khách quan, chủ quan cũng như thời điểm của đề tài.

Ví dụ của GS.Trần Văn Khê về việc giữ gìn và đưa âm nhạc truyền thống của nước ta vào trong các Hội nghị cấp cao, nhưng 30 năm trước ông đã NC đề xuất ý tưởng nhưng không được chấp thuận,…

Từ việc nhận thức và thống nhất các quan điểm nêu trên, công tác NCKH và sáng tạo trẻ của thành phố có những thuận lợi và khó khăn sau:

- Thuận lợi:

o Tính mới: có những suy nghĩ, ý tưởng mới mẻ, không bị theo lối tuy duy lối mòn mà người có kinh nghiệm vấp phải.
o Sức bậc, tính năng động: Do trẻ tuổi nên không ngại va chạm, khó khăn, sẵn sàng đối mặt với thách thức và ít bị ràng buộc về thời gian cũng như các quan hệ gia đình.
o Được lãnh đạo ủng hộ cao: vì sáng kiến thường gắn liền với chính công việc của mình, do vậy khi sáng kiến được chấp nhận và có hiệu quả sẽ được ứng dụng vào thực tế của đơn vị ngay và có thể nhân rộng ra đời sống XH.
o Trình độ chuyên môn: đa số giới trẻ chúng ta ngày nay được đào tạo chính quy và có hệ thống hơn.
o Nguồn thông tin tra cứu: rất phong phú như Internet, thư viện, báo đài,..

- Khó khăn, thách thức:

o Nhận thức chưa đày đủ của lãnh đạo: nhiều nơi chưa thực sự nhìn nhận đúng sự sáng tạo của thanh niên nên chưa thật sự tạo điều kiện.
o Chưa động viên khen thưởng kịp thời cho các sáng kiến: Lời khen đông viên tinh thần, vật chất: nâng lương trước thời hạn, thăng chức,...
o Nguồn tài chính eo hẹp:…
o Khả năng nhân rộng của sáng kiến: không lan rộng, do thường là phục vụ cho công việc mình làm tại đơn vị,...
o Thường là người có vị trí nhất định (CB chuyên môn, trưởng, phó phòng,..) nên mối quan hệ với các cấp bị hạn chế và yếu thế nên không dám đề xuất, phát động phong trào NCKH.
o Thiếu cơ sở vật chất cho giới trẻ tham gia NCKH tại đơn vị công tác.
o Nhiều nơi công tác đào tạo cán bộ chưa được chú trọng đúng mức, công tác phối hợp giữa Đoàn TN, công đoàn và ban lãnh đạo chưa được chặt chẽ và chú trọng.

- Khuyến nghị:

o Thành lập quĩ sáng tạo trẻ nhằm hỗ trợ cho bạn trẻ phát huy tính năng động trong sáng tạo, NCKH.
o Tăng cường, tạo điều kiện để thanh niên tham gia quá trình ra quyết định về tương lai, không chỉ tương lai của cộng đồng mà họ đang sinh sống mà cả của cộng đồng xã hội toàn thế giới.

Sáng tạo trẻ" là tên gọi của một phong trào mới của thanh niên Việt Nam do T.Ư Đoàn phát động. Sau một năm, đã có hàng vạn công trình, đề tài, giải pháp, ý tưởng, sản phẩm sáng tạo của tuổi trẻ ra đời làm lợi cho đất nước hàng trăm tỉ đồng. 72 công trình, sáng kiến đến với Festival Sáng tạo trẻ thành phố ĐN lần thứ nhất là dịp để tuyên dương những công trình đến từ thực tiễn sản xuất tại các công xưởng, nhà máy, xí nghiệp, giảng đường, phòng thí nghiệm...

Festival Sáng tạo trẻ được tổ chức thường niên, ngoài mục đích động viên, tôn vinh những tập thể, cá nhân có đề tài, ý tưởng, sáng kiến hay được áp dụng trong thực tế, đây còn là cơ hội để các bạn trẻ chúng tôi "tiếp thị" sản phẩm của mình với các doanh nghiệp trong và ngoài nước”. Tuy nhiên, để phong trào Sáng tạo trẻ đến được đông đảo đoàn viên thanh niên, chúng ta cần hiểu đúng, hiểu đủ về phong trào. Hiện nay, một số nơi, nhất là vùng sâu, vùng xa, khu vực nông thôn quan niệm rằng "Sáng tạo trẻ" là vấn đề "to tát", hướng đến những phát minh, sáng chế... Trên thực tế, sáng tạo bắt đầu từ việc rất nhỏ như nâng cao trình độ, cải tiến kỹ thuật, hợp lý hóa sản xuất...

Để thay cho lời kết, cho phép tôi nhắn gửi đến các bạn trẻ một thông điệp được trích dẫn trên báo Tuổi trẻ như sau:

Gieo suy nghĩ, gặt ý tưởng
Gieo ý tưởng, gặt hành động
Gieo hành động, gặt thói quen
Gieo thói quen, gặt kinh nghiệm”

và để khởi đầu 1 công việc dù dễ, dù khó các bạn nên nhớ sợi chỉ xuyên suốt quá trình, đó là “ Vạn sự khởi đầu từ 1 bước chân”./.

Huỳnh Anh Hoàng

Chuyên mục, tin tức liên quan:
Tìm kiếm nâng cao >>









Đăng nhập