Đà Nẵng – Đẩy mạnh quan trắc và cảnh báo phóng xạ môi trường trên địa bàn thành phố
Người đăng tin: Hoàng Trung Hưng Ngày đăng tin: 30/10/2020 Lượt xem: 11

Quan trắc phóng xạ môi trường (QTPXMT) ở nước ta hiện nay đang được thực hiện rất lỹ lưỡng và thường xuyên. Với mục đích xác định mức phông phóng xạ trong môi trường và việc ứng dụng năng lượng nguyên tử trong các ngành kinh tế xã hội khác nhau, QTPXMT ngày càng được quan tâm triển khai tại nhiều tỉnh/thành trên cả nước.

Đà Nẵng, thành phố có có nhiều tài nguyên rừng, vật liệu xây dựng, nước khoáng nên ngoài chỉ tiêu đánh giá suất liều bức xạ trong không khí, việc đánh giá nồng độ phóng xạ cũng như các đồng vị phóng xạ có trong đất, thực vật, vật liệu xây dựng, nước khoáng cũng cần được quan tâm. Xây dựng được cơ sở dữ liệu nồng độ phóng xạ có trong đất, thực vật, vật liệu xây dựng, nước khoáng sẽ góp phần cho việc quy hoạch sử dụng tài nguyên một cách hợp lệ, đảm bảo công tác an toàn bức xạ cũng như có dữ liệu nền về phóng xạ để có căn cứ so sánh, đối chiếu khi có sự cố bức xạ hạt nhân xảy ra tại Đà Nẵng cũng như các nơi khác trên thế giới có khả năng ảnh hưởng tới người dân Đà Nẵng.

Trước năm 2015, các cơ quan quản lý nhà nước của thành phố Đà Nẵng chưa có dữ liệu quan trắc về phóng xạ môi trường tại các khu vực trên địa bàn thành phố. Để có căn cứ khoa học phục vụ công tác đánh giá liều công chúng, phục vụ công tác ứng phó trong trường hợp xảy ra sự cố bức xạ, hạt nhân, phục vụ công tác phát triển kinh tế của thành phố và thực hiện theo Quyết định số 899/QĐ-TTg ngày 10/6/2011 của Thủ tướng Chính phủ. Năm 2015, Sở Khoa học và Công nghệ Đà Nẵng đã tiến hành nghiệm thu đề tài “Nghiên cứu xây dựng cơ sở dữ liệu về phông phóng xạ môi trường trên địa bàn thành phố Đà Nẵng (giai đoạn 1)” do Trung tâm hỗ trợ kỹ thuật an toàn bức xạ hạt nhân và ứng phó sự cố - Cục An toàn bức xạ và hạt nhân thực hiện, trong đó đề tài đã xây dựng cơ sở dữ liệu phông phóng xạ đối với môi trường đất, nước, không khí. Thông qua kết quả đề tài đã được nghiệm thu, Sở Khoa học và Công nghệ giao cho Trung tâm Tiết kiệm năng lượng và Tư vấn chuyển giao công nghệ thực hiện việc quan trắc, cập nhật bổ sung dữ liệu phông phóng xạ đối với môi trường không khí và đất, nước (suất liều gama trong không khí, phông phóng xạ trong môi trường đất, nước).

Để hoàn thiện hơn bản đồ tổng thể về phông phóng xạ môi trường trên địa bàn thành phố Đà Nẵng, tạo cơ sở dữ liệu phục vụ cho công tác quản lý nhà nước về an toàn bức xạ cũng như theo dõi diễn biến phông phóng xạ môi trường trên địa bàn thành phố Đà Nẵng; năm 2018, Sở Khoa học và Công nghệ đã giao nhiệm vụ “Quan trắc cập nhật bổ sung dữ liệu phóng xạ môi trường không khí, đất đá, nước trên địa bàn thành phố” đối với môi trường đất, nước và không khí cho Trung tâm Tiết kiệm năng lượng và Tư vấn chuyển giao công nghệ Đà Nẵng thực hiện.

Theo thống kê của Sở Khoa học và Công nghệ thành phố Đà Nẵng, hiện trên địa bàn thành phố có 16 cơ sở sử dụng 41 nguồn phóng xạ đang hoạt động, 65 đơn vị cơ sở bức xạ X-quang và gần 400 cán bộ, nhân viên làm việc liên quan đến nguồn phóng xạ và an toàn bức xạ trên địa bàn thành phố. Trong đó chủ yếu 4 lĩnh vực chính: các cơ sở sản xuất, dịch vụ trong công nghiệp; các cơ sở dịch vụ y tế; các cơ quan quản lý, điều hành kiểm soát an ninh và các cơ sở loại khác. Với số lượng lớn các đơn vị hoạt động liên quan đến bức xạ trên địa bàn thành phố, việc thực hiện quan trắc phóng xạ môi trường luôn được diễn ra thường xuyên nhằm bảo đảm kịp thời phát hiện mọi diễn biến bất thường về bức xạ tại thành phố, hỗ trợ việc chủ động ứng phó sự cố bức xạ, hạt nhân; cung cấp cơ sở dữ liệu về phóng xạ môi trường phục vụ công tác quản lý nhà nước về năng lượng nguyên tử và an toàn bức xạ, an toàn hạt nhân.

Từ năm 2018 đến nay, Trung tâm Tiết kiệm năng lượng và Tư vấn chuyển giao công nghệ đã tiến hành thực hiện đo đạc và cập nhật dữ liệu phông phóng xạ môi trường trên địa bàn thành phố với các nội dung: Đo suất liều gama trong môi trường không khí; Lấy và phân tích các đồng vị phóng xạ trong mẫu sol khí; Quan trắc liều tích lũy; Quan trắc môi trường nước; Quan trắc môi trường đất, bùn, trầm tích; Quan trắc phóng xạ trong mẫu lương thực, thực phẩm. Trung tâm đã tiến hành quan trắc hơn 20.000 điểm phóng xạ môi trường, phân tích 50 mẫu sol khí, 28 liều tích lũy, 90 mẫu nước trong đất liền và mẫu nước biển ven bờ, 78 mẫu đất, bùn và trầm tích, 20 mẫu lương thực. Kết quả quan trắc cho thấy không có kết quả dị thường về phóng xạ môi trường và thực phẩm. Ngoài ra, Đề án đã tiến hành xây dựng bản đồ phông phóng xạ nền trên nền bản đồ GIS. Kết quả đo đạc được xây dựng bằng phần mềm chuyên dụng mapinfo chuyên về biên tập bản bản đồ và quản lý các lớp thông tin.

Việc quan trắc phóng xạ môi trường trong thời gian qua chủ yếu tập trung vào quan trắc phóng xạ gama trong môi trường không khí và hoạt độ các nhân phóng xạ trong một số mẫu đất, nước, không khí. Bước đầu Đề án đã tạo ra được các số liệu cơ bản về mức phóng xạ trên địa bàn thành phố. lựa chọn các thông số quan trắc phải thể hiện tính đại diện, bao phủ, kịp thời và linh hoạt. Tùy vào tình hình thực tế theo yêu cầu nhiệm vụ từng năm hoặc có yêu cầu đột xuất, có thể tiến hành quan trắc tối đa các thông số như đã nêu trên hoặc chọn lọc các thông số quan trắc phù hợp.

Công tác lưu trữ và quản lý dữ liệu sau khi đo đạc rất quan trọng. Sau khi có kết quả đo hàng năm, dữ liệu sẽ được sử dụng thường xuyên để so sánh, phục vụ cho công tác quản lý nhà nước về an toàn bức xạ và hạt nhân cũng như có cơ sở để cập nhật cho các năm tiếp theo. Việc lưu trữ dữ liệu luôn được các cán bộ thực hiện Đề án lưu trữ cẩn thận, đảm bảo an toàn. Sản phẩm cuối cùng sẽ được ghi vào CD-room một thiết bị chứa dữ liệu phổ biến hiện nay và tại Trung tâm Tiết kiệm năng lượng và Tư vấn chuyển giao công nghệ Đà Nẵng.

Quan trắc và cảnh báo phóng xạ môi trường có vai trò hết sức quan trọng trong sản xuất kinh doanh và liên quan đến đảm bảo sức khỏe con người. Trong thời gian đến, Trung tâm sẽ tiếp tục thực hiện những nội dung còn lại của Đề án và thực hiện báo cáo hàng năm.

Chuyên mục, tin tức liên quan:
Tìm kiếm nâng cao >>









Đăng nhập